Για ένα ρεύμα αντίστασης και αμφισβήτησης – Ανακοίνωση του Αριστερού Δικτύου Νεολαίας

0
28

’Για να ζήσουμε πρέπει να αρνηθούμε πως είναι νύχτα, να επιμείνουμε πως θα ξημερώσει’’ [*]

Η γενιά μας έχει άρνηση στην πολιτική, έχει απορρίψει την ιδεολογία. Ο καθένας μας πλέον στην καλύτερη μπορεί να βαριέται να συζητήσει πολιτικά, γιατί δεν βρίσκει πια κάποιο νόημα, στη χειρότερη να έχει αποφασίσει ότι η πολιτική είναι για τους «πολιτικούς». Ποιος διαβάζει ακόμη κείμενα στη σχολή(ακόμα και το παρόν κείμενο); Πόσοι διαβάζουμε εφημερίδες, ή βλέπουμε ειδήσεις; Ακόμα και στο διαδίκτυο λίγη κίνηση υπάρχει ειδησεογραφικά.

Η αποστροφή στην πολιτική και την ιδεολογία τροφοδοτείται τα τελευταία χρόνια από την «ιστορία ΣΥΡΙΖΑ», όταν στο όνομα της αλλαγής και της αριστεράς σκόρπισε οποιαδήποτε πίστη πιθανά υπήρχε ότι τα πράγματα μπορεί να αλλάξουν «έστω και στο ένα δέκατο». Πολλοί εναπόθεσαν τις ελπίδες για μια αλλαγή στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Εξανεμίστηκαν όμως, μόλις αποδείχθηκε ότι η «κυβέρνηση της αριστεράς» είναι μια απ’ τα ίδια και χειρότερα. Ο Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ δηλητηριάζουν καθημερινά τη σκέψη με το «Δεν υπάρχει εναλλακτική» ή με άλλα λόγια,αφού έχει πια αποδειχτεί ότι δεν υπάρχουν μεγάλες ανατροπές και τομές στην πραγματική ζωή (οι επαναστάσεις ανήκουν στην ιστορία, στο Hollywood, σε ένα καλό μυθιστόρημα), το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι ίσως ένα κοινωνικό μέρισμα, κάποια ψίχουλα στους πολλούς.

Τροφοδοτείται εξίσου ή και περισσότερο από την κοινωνία που «έχτισαν» τα μνημόνια, από τους όρους δουλειάς και ζωής που κυριαρχούν. Όταν όλο και περισσότερο στις εργασιακές συνθήκες κυριαρχούν οι ατομικές συμβάσεις, τόσο ο κάθε άνθρωπος νιώθει όλο και πιο «άτομο», παρά ένα μέρος ενός συνόλου. Όταν κυριαρχεί η ευελιξία στις εργασιακές σχέσεις, τόσο χάνονται οι σταθερές και ρευστοποιείται η σκέψη. Όταν, κάποιος δουλεύει για 8 μήνες, για 3 μήνες κάθεται και πάλι απ’ την αρχή, νιώθει αναλώσιμος, η ίδια του η σκέψη καταλήγει αναλώσιμη.  Όταν, κανείς αντιμετωπίζει την εργασιακή ζούγκλα, για να επιβιώσει, μαθαίνει και τους χειρότερους νόμους της ζούγκλας.

Υπάρχει και το αντίστροφο «διάβασμα» της κατάστασης. Θα μπορούσαμε όλα αυτά να τα δεχτούμε, αν παράλληλα με την επίθεση στα δικαιώματά μας δεν προχωρούσε όλα αυτά τα χρόνια και μια επίθεση στη συνείδηση της νεολαίας; Το πιο αρνητικό αποτέλεσμα της ελληνικής κρίσης δεν είναι τα μνημόνια. Είναι ότι δηλητηρίασε οποιαδήποτε σκέψη ψηλαφούσε άλλους δρόμους, άλλη προοπτική για τη χώρα. Το πιο αρνητικό αποτέλεσμα της κρίσης είναι ότι σκότωσε το όραμα.

Η αποπολιτικοποίηση δεν είναι όμως, ούτε καινούργιο φαινόμενο ούτε απλά αποτέλεσμα της κρίσης. Εδώ και 40 χρόνια το σύστημα πασχίζει να «τελειώσει» με την πολιτική και την ιδεολογία. Με το «δεν υπάρχουν κοινωνίες, μόνο άτομα», που καταργεί  σύνολα, τάξεις, κοινωνικές ομάδες, συλλογικά συμφέροντά, χτίστηκε ο ατομισμός που «βλέπει» μόνο άτομα, χωρίς δεσμούς με τίποτα και με κανέναν. Με την αναγνώριση της «άμεσης, πρακτικής αξίας» σαν μέτρο για το καθετί, οι πολιτικές και ιδεολογίες είναι άσκοπες και ανούσιες και οι κοινωνικές σχέσεις απόλυτα μετρήσιμες. Με το «τα πάντα είναι ζήτημα οπτικής, σχετικά και υποκειμενικά», και άρα  δεν υπάρχει μια συγκεκριμένη πραγματικότητα που μπορεί να ερμηνευθεί, να αντιπαλευτεί, να αλλάξει.

Ότι συμβαίνει παρουσιάζεται σαν αναπόφευκτο αποτέλεσμα των εποχών που αλλάζουν, των απαιτήσεων του σύγχρονου κόσμου. Στο περιβάλλον αυτών των ιδεών μεγάλωσε η γενιά μας. Αυτές οι ιδέες μας επηρεάζουν, διαμορφώνουν την στάση μας και την αντίληψή μας.

Με «τελειωμένες» τις ιδεολογίες και την πολιτική, είναι σαν να ζούμε σε ένα διαρκές παρόν. Ποιος μπορεί σήμερα να πει ότι θα σκαρώσει ένα πλάνο 2ετίας ή 5ετίας για τη ζωή του, με σχετική σιγουριά; Πόσο μάλλον μπορεί κάποιος να κάνει μια εκτίμηση για το πού πάνε τα πράγματα στην Ελλάδα, την Ευρώπη, τον κόσμο ή να σκεφτεί ότι μπορεί να παρέμβει και να καθορίσει τις εξελίξεις; Ο καθένας μας ζει σε ένα διαρκές παρόν το οποίο αλλάζει συνεχώς και θα πρέπει να είμαστε ευέλικτοι και προσαρμόσιμοι στις νέες τεχνολογίες, στις νέες ανάγκες της αγοράς, στις νέες εργασιακές συνθήκες. Από υποκείμενα της ατομικής και συλλογικής ιστορίας μας, γινόμαστε αντικείμενα που πάνω μας δοκιμάζονται πολιτικές, εφαρμόζονται σχέδια και τα παρακολουθούμε με αμηχανία.

Η ψυχολογία γίνεται αυτή που καθορίζει τα πάντα. Μπροστά στον φόβο της ανεργίας, κανείς μπορεί να πανηγυρίσει για μια δουλειά των 400€. Ή άλλος να επιμένει ότι “μπόρα είναι, θα περάσει» γιατί δεν θέλει να κοιτάξει την πραγματικότητα στα μάτια. Ένα είναι σίγουρο, ότι  ένας μήνας ανεργία αρκεί για να αναθεωρήσεις τα πάντα. «Δεν ήμουν αρκετά καλός στη δουλειά;», «δεν πήρα καλούς βαθμούς στη σχολή;» κοκ. Στους έξι μήνες αρχίζεις και σκέφτεσαι αν πήρες τη ζωή σου λάθος. Και πάντα, μα πάντα, ξεχνάς ότι άλλο ένα εκατομμύριο νέοι άνθρωποι είναι στην ίδια κατάσταση με σένα. Όλοι στο ίδιο καζάνι βράζουμε. Αλλά υπό το βάρος του «τέλους των ιδεολογιών», η ψυχολογία πάντα γίνεται κυρίαρχη. Γιατί αφορά το άτομο. Όχι με εγωιστικό τρόπο. Αλλά με μοναχικό τρόπο. Αποκομμένο από την υπόλοιπη μαζική υπόθεση.

Η αποπολιτικοποίηση και η αποιδεολογικοποίηση λοιπόν, δεν είναι ουδέτερες έννοιες. Στην πραγματικότητα η αποχή και η αποστροφή στο πολιτικό, στην κοσμοαντίληψη (πως λειτουργεί αυτός ο κόσμος), ενισχύει την υπάρχουσα τάξη πραγμάτων. Η απο-πολιτικοποίηση είναι πολιτική πράξη. Είναι χρωματισμένη πολιτικά. Γιατί πολύ πρακτικά, αν δεν υπάρχει κίνηση αμφισβήτησης της υπάρχουσας τάξης πραγμάτων, αυτή θα συνεχίσει να υπάρχει. Θα συνεχίσει να υπάρχει υψηλή ανεργία, θα συνεχίσουν να κυριαρχούν μισθοί των 400€, θα συνεχίσουν να υποβαθμίζονται οι σπουδές μας. Η άρνηση της πολιτικής, είναι πολιτική.

Και υπάρχει ένας ύπουλος φαύλος κύκλος. Η διπλή επίθεση που γίνεται στα δικαιώματα και στη συνείδησή μας. Το ένα τροφοδοτεί το άλλο, το ένα παίρνει δύναμη από το άλλο. Αυτή η κατάσταση μας έχει δημιουργήσει μια προφανή αμηχανία. Τα πάντα είναι μάταια. Δεν υπάρχουν ενιαία συμφέροντα και κριτήρια. Δεν υπάρχουν κοινωνίες μόνο άτομα. Αυτό «αποδεικνύεται» κάθε μέρα από την ίδια τη ζωή. Για να επιμείνει κανείς στο άλλο, χρειάζεται τρομακτική επιμονή. Για να αποδείξει κάποιος σήμερα, ότι τα πράγματα αλλάζουν θέλει τρομερή επιμονή.

Σήμερα μπορεί να μην είμαστε στη φάση των τρομερών εξελίξεων, άμεσων ανατροπών, ανάπτυξης κινημάτων και αυτό φαίνεται σε όλες τις πτυχές της ζωής. Σήμερα μπορεί να μην κρίνεται αν θα πέσει μια κυβέρνηση ή αν θα βγούμε από τα μνημόνια. Το σκηνικό έχει στηθεί. Η έξοδος από τα μνημόνια το 2018 θα σημαίνει απλά το τέλος του χτισίματος της νέας πραγματικότητας και όχι την ανατροπή της. Αυτό που κρίνεται είναι αν θα φτιαχτεί και ένας νέος τύπος ανθρώπου που θα «ζει» σε αυτή την νέα κατάσταση.

Το ερώτημα που ψηλαφούμε είναι αν θα αποδεχτούμε να γίνουμε ο νέος τύπος του μοναχικού, αγχωμένου, αποπολιτικοποιημένου ανθρώπου που θα ζει στη νέα κοινωνική πραγματικότητα. Ή αν θα υπάρξει μια αντίσταση στην αποιδεολογικοποίηση των νέων ανθρώπων.

Μπορούμε να οικοδομήσουμε ένα νέο ρεύμα αντίστασης στην αποπολιτικοποίηση και αμφισβήτησης των πραγμάτων;

Σε αυτό το μεγάλο ερώτημα φιλοδοξούμε να συμβάλλουμε, χωρίς να έχουμε έτοιμες απαντήσεις. Αυτή την συζήτηση θέλουμε να ανοίξουμε το επόμενο διάστημα και θέλουμε να επικοινωνήσουμε με όσους συμφοιτητές πιστεύουν ότι έχει μια αξία το παραπάνω ερώτημα.

[*]  παράφραση από ποίημα του Τ.Λειβαδίτη

LEAVE A REPLY